Jean Baudrillard’ın Simülasyon Kuramı Bağlamında İstanbul Ordu Caddesi’nde Kentsel Deneyim Anlatıları

Ordu Caddesi’nde Kentsel Deneyim Anlatılar

Özet

Çalışmada, Jean Baudrillard’in modern toplumların içinde bulunduğu açmazı anlatmak için kurguladığı simülasyon kuramı bağlamında kentsel çevreden bir deneyim dizisi aktarılmaktadır. İçinde yaşadığımız çağı, simülasyon evreni olarak adlandıran Baudrillard, bu evrene gerçeklik ilkesinin yitirilmesi ile geçiş yapıldığını savunur. Ancak, simülasyon evrenine geçişte tüm gerçekliklerin eş zamanlı yitiminden bahsetmez. Çalışmanın problemi, eş zamanlı kendini gösteren gerçeklik ve simülasyon varlığını bazı yönlerden modern, bazı yönlerden ise modernleşmekte olan toplumların ürettikleri durumlar üzerinden tartışmaya açmak; simülasyon sistemi içinde kentsel gerçekliklerin izini sürmektir. Bu problem çerçevesinde çalışmanın amacı; İstanbul’un tarihi, modern, katmanlı ve muğlak halini en iyi yansıtan merkezlerinden Laleli-Beyazıt mevkilerinin kesişimlerinde bulunan Ordu Caddesi üzerinden simülasyon kuramının kentsel mekanlar aracılığıyla karşılıklarını bulmaktır. Bu amaç, anlatı ve deneyim ilişkisini içeren nitel bir çalışma ile yürütülmüştür. Çalışmanın temelinde yürüyüş deneyimi bulunmaktadır. Tartışmaya açılan bölgede yürüyüş deneyimini duraksatan / süreksizleştiren durumlar, Baudrillard’ın üzerinde durduğu simülasyon sistemi kodları ile gerçeklik kalıntıları rehberliğinde anlatılara dönüştürülmüştür. Anlatılar, Ordu Caddesi’nin temel kurucu ögeleri olan iktisadi, tarihi ve muğlak süreksizlikler üzerinden tariflenmiştir. Bu üç grubun, kod ve kalıntılar ile gerçeklik ve simülasyon ilişkileri aranmıştır. Çalışma sonucunda, henüz tam anlamıyla modern toplum olmamasına rağmen, alanın simülasyon sistemi kodları ile sonsuz simülakrlar üretebileceği anlaşılmıştır. Bunun yanı sıra, simülasyon evreninde tüketim toplumunun oluşturduğu model kodlarını kullanmadan yere özgü gerçekliklerin de kurulabildiği görülmüştür. Çalışma sonunda gerçeklik ve kod anlatıları diyagram yolu ile sunulmuştur.