Pandemi Sürecinde İkincil Konut Kalıcı Konut Haline Mi Geldi?

Pandemi Sürecinde İkincil Konutlar

Özet

Türkiye’de pandemiyle birlikte genellikle haftasonu veya yaz dönemlerinde kısa süreli kullanılan ikincil konutlara olan talebin artmış olduğu görülmektedir. Covid-19 pandemisi sırasında yaza ikincil evlerinde giren kişilerin bu evlerde kalmayı tercih ettiği, bazılarının geri dönmeyip tüm pandemi sürecini orada geçirmeyi tercih ettikleri anlaşılmaktadır. Bu makalede, pandemi sürecinde ikincil konutlarda yaşanan mekansal ve sosyal değişimin izi sürülmektedir. Çalışmada öncelikle literatür taraması ve pandemi süreci boyunca ikincil konutların tercih edilmesine yönelik medya taraması yapılmıştır. Ardından, oluşan bu talebin emlak piyasaları üzerine etkilerini incelemek adına bu süreç içerisinde ikincil konut satışları yapan emlakçılarla görüşülmüştür. Ayrıca pandemide ikincil konutlarında kalan kişilere anket uygulanmış, açık ve kapalı uçlu sorular yöneltilmiştir. Katılımcıların demografik özellikleri, birincil ve ikincil konutlarına ilişkin bilgilerinin yanı sıra, ikincil konutları tercih etmelerindeki nedenler, yaşadıkları sorunlar, gündelik yaşam pratikleri, komşuluk ilişkileri gibi konularda veri toplanmıştır. Başlıca tercih nedenleri, ikincil konutların daha sağlıklı bir ortam sunması, açık hava mekanlarında, doğal çevrede vakit geçirmeye imkân vermesidir. Genellikle yılın sadece belirli bir zaman diliminde kullanılan, diğer dönemlerde ise atıl kalan ikincil konutların, her mevsim daha verimli bir şekilde kullanılması yönünde daha önce yapılmış çalışmalar vardır. Ancak bu önerilerin pek uygulanamadığı, konutların yılın tamamında kullanımının sağlanamadığı görülmektedir. Oysa pandemi sürecinde bu konutlar, kullanıcılar için kentin kalabalığından ve pandemi koşullarından uzaklaşma, gündelik yaşamda aktif biçimde açık havada zaman geçirebilme imkanlarıyla anlamlı bir alternatif oluşturmuşlardır. Kullanıcılar için bir doğaya kaçış olanağı yaratmış; bahçe ve bitki bakımı, çalışma veya dinlenme, yürüyüş yapma gibi etkinlikler sağlamışlardır. Bu açıdan, pandemi sonrası yaşamda da ikincil konutların yılın tüm zamanlarına yönelik ne tür yeni olanak ve potansiyeller sunabileceklerine yönelik çalışmalar yapılmasının önemli olacağı düşünülmektedir.