Eyüp Silahi Mehmed Bey Mescidi Onarım Evrelerinin Belgeler Işığında Değerlendirilmesi

Özet

Bu çalışmada, İstanbul’un ilk Osmanlı sur dışı yerleşim bölgesi olan Eyüp’te Zal Paşa Caddesi’nde yer alan Silahi Mehmed Bey Mescidi’nin onarım evreleri incelenmiş, bu süreçteki koruma sorunlarına değinilmiştir. Yapıdan bağımsız tasarlanmış minaresinin biçimi ve konumu sebebiyle nadir örneklerden biri olan mescidin mimarı ve yapım tarihi kesin olarak bilinmemekle birlikte araştırmacılar tarafından yapım tekniği ve mimari özelliklerine bağlı olarak 16. yüzyıl eseri olarak kabul edilmektedir. Günümüzde, mescit, türbe, minare, tuvalet ve hazireden oluşan yapı, farklı dönemlerde yapılmış ekler sebebiyle inşa edildiği dönemdeki şemasından farklılaşmıştır. Bu çalışma ile yapının güncel rölövelerinden ve yerinde yapılan incelemelerden elde edilen veriler, arşiv belgeleri, eski fotoğraflar ve haritalar eşliğinde değerlendirilerek, tarihsel süreçte Silahi Mehmed Bey Mescidi’nde meydana elen değişim incelenmiştir. Yapının mekânsal ve görsel olarak farklılaşmasına sebep olan müdahalelere bağlı olarak üç farklı dönemde günümüzdeki durumuna geldiği saptanmıştır. Müdahaleler neden sonuç ilişkisi ile incelenmiş, elde edilen veriler görseller eşliğinde sunulmuştur.